CHƯƠNG 4

Tích người. Nhà nào thiếu muối, tôi san cho một nhúm. Nhà nào có người già ho khan, tôi hái một túi cỏ trị ho đem tặng. Nhà nào làm tiệc, tôi đi phụ bếp cho gia vị — nhờ có nền từ địa tiêu thảo, món ăn làm bàn cũng khen.

“Thủ nghệ Linh Tử nhà Tiểu Cường, chậc chậc.”

“Con bé này mới mười tuổi á? Còn giỏi người lớn.”

Nửa năm trôi qua, nửa làng đều nhận tôi nhỏ.

Một con nhóc mười tuổi, phần ấy nhẹ như lông gà.

Nhưng lông gà tích nhiều cũng có thể dán thành một bức tường.

lúc đó, muốn động vào tôi cứ hỏi xem bức tường này có đồng ý hay không.

Trong lúc tích người, mảnh ruộng hoang trồng lúa mạch dại khe giữa sườn sau nhà, tôi cũng không hề nhàn rỗi.

Lúa mạch dại là thứ tôi phát hiện trong chạy trốn đời trước. Hồi đó tôi đói hoa mắt, nhìn dưới khe có một mảng bông hạt xanh mơn mởn, bứt một nắm nhai thử — chát, nhưng có thể lấp bụng.

Lúc ấy không biết đó là , sau này mới biết là lúa mạch.

Đời này tôi tìm được đúng mảnh đất ấy. Trước khi vào đông, tôi dọn sạch cỏ dại xung quanh, dẫn một rãnh nước nhỏ từ trên xuống cái mương bên cạnh. Không tưới ruộng, đảm bảo lúc khô hạn nhất dưới đáy mương vẫn còn nước thấm qua.

Mảnh kiều mạch này tôi cách vài ngày chăm một , chỗ nào tắc thông, chỗ nào sụt đào .

Nó là con đường lui tôi để dành cho mùa hè năm sau. Bởi vì trận hạn hán kiếp trước — tôi nhớ rõ.

Mùa hè năm 1980. Từ xuân sang thu không rơi lấy một giọt mưa. Ruộng nương khô chết sạch. Trong làng đã chết đói mấy người.

Trận hạn hán đó chính là bước ngoặt giúp kiếp trước nắm chặt nhà tôi trong — trong năm mất mùa, có lương thực trong người đó có quyền tiếng, làng đều đang cầu đường sống, còn rảnh để quản chuyện nhà người khác?

Đời này — hạn hán vẫn sẽ .

11

Đầu xuân năm 1979. nằm trong chăn nói bố tôi chuyện đính hôn.

Bà tưởng tôi không nghe . Nhưng hang đất cao nguyên Hoàng Thổ không cách âm, đêm khuya bên nhà hàng xóm đánh rắm một cái cũng nghe rõ.

“Tiểu Cường, Linh Tử cũng mười một .”

“Ừ.”

“Tôi nghe ngóng , phía đông qua hai dãy có một ông chủ họ Mã làm lò gạch, bốn mươi, goá vợ. Trong có , người cũng đàng hoàng. Đính hôn trước, đặt cọc lấy về sửa sang hang đất.”

“Mười một tuổi còn nhỏ quá…”

“ đặt cọc hai trăm, sau khi cưới sẽ đưa thêm tám trăm.”

Một nghìn tệ. Im lặng một lúc khá lâu. Tôi nghe bố tôi trở mình.

“… Một nghìn?”

“Một nghìn.”

Tôi nằm trong bóng tối, móng bấm sâu vào lòng bàn .

Giống hệt kiếp trước. là đổi sang người mua khác, sớm ba năm, nhưng bản chất không hề thay đổi — cân cân đo đo, bàn giá .

Kiếp trước tôi gào khóc, lăn lộn ăn vạ, đổi là một trận dây lưng và một cái chân bị đánh gãy.

Đời này tôi không hé răng.

Sáng hôm sau, tôi bưng một bát mì địa tiêu thảo đặt trước mặt bố tôi. Ông đang ngồi xổm ngoài sân hút thuốc lào, vẻ mặt có chột dạ.

Tôi ngồi xổm đối diện ông. “Bố, tháng trước bán nấm hoàng kỳ, con góp được tám đồng ba hào.”

Tôi móc từ trong túi cái túi vải, đặt trước mặt ông.

“Con mới mười một. Hai năm nữa lớn thêm , trấn tìm việc đàng hoàng làm, một năm kiếm không một nghìn đâu. Bố bán con đi là làm ăn một , tiêu hết là không còn.”

Tôi ngừng một . “ nữa — lò gạch ông chủ họ Mã, con từng nhìn .”

Bố tôi sững . “Con đi khi nào?”

“Năm ngoái con đi kéo gạch anh lớn nhà dì Vương bên đó.” Tôi không chớp mắt, “Cái lò đó làm rất cẩu thả, tường cũng nứt . Sớm muộn cũng sập. lúc đó người đều mất, bố đi đâu đòi ?”

Kiếp trước trong ba năm nhà gã góa vợ, tôi từng nghe người nói về lò gạch ông chủ họ Mã — chỗ đó nổi tiếng khắp vùng vì cắt xén vật liệu, làm ẩu.

Cha tôi nhíu mày . Ông không sợ nghèo, không sợ khổ, sợ thiệt thòi.

Tối hôm đó, ông nói : “Việc đính thân hãy đợi đã.”

không tiếng. Nhưng tôi biết bà vẫn chưa chịu bỏ cuộc.

12

Việc đính thân bị cha tôi gạt đi. Sắc mặt sa sầm suốt mấy ngày liền.

Sau đó bà đổi cách. Không bán tôi nữa — mà trước tiên phế tôi.

Bà bắt đầu tự mang cơm cho tôi.

“Linh Tử, mẹ cố ý nấu cho con đấy, nhân lúc còn nóng mà uống đi.”

Một bát cháo ngô, nhìn bề ngoài chẳng khác ngày thường.

Nhưng tôi vừa uống một ngụm, đầu lưỡi đã có vị chát nhè nhẹ. Rất nhạt, lẫn trong vị thô ráp cháo ngô gần như chẳng nếm được.

Cỏ say ngựa. Người ăn vào sẽ không chết, nhưng ngày nào cũng chóng mặt buồn ngủ, người vô lực.

Kiếp trước làm hỏng thân thể cha tôi, dùng chính thứ này cùng thuốc chuột. Ngày qua tháng , mỗi bỏ vào thức ăn một , bất tri bất giác.

Kiếp này bà dùng người tôi trước.

Một đứa con gái suốt ngày ốm yếu bệnh tật, không làm được việc cũng kiếm chẳng , cha tôi đương nhiên sẽ “giữ nó còn không bằng bán đi”.

Tôi bưng bát , cười cười. “Cảm ơn mẹ.” Đợi bà vừa quay lưng — tôi đổ hết vào chậu thức ăn gà.

Bảy ngày sau, con gà mái già bắt đầu đi loạng choạng. Đầu rũ xuống, cũng không đẻ trứng nữa.

Tôi “vô ” kể hình con gà cho bà Vương nhiều chuyện nhất trong thôn.

“Dì Vương giúp cháu xem , gà nhà cháu không biết ăn phải cái , ngày cứ lảo đảo.”

Bà Vương tới nhìn hai . “Không giống dịch gà, mà như ăn phải thứ không nên ăn.”

Câu này truyền còn nhanh gió. ba ngày sau đã biến tướng thành —

“Gà nhà họ Chu ăn phải thứ bẩn.”

“ bỏ vào thức ăn cho gà thế?”

“Cái người mới vào nhà kia…”