CHƯƠNG 1

Ngày mẫu thân hạ táng, phụ thân đem cả rương du cùng những bà từng yêu thích thiêu rụi trong lửa đỏ.

Khi hỏa quang bốc cao ngút trời, ta lặng lẽ đứng dưới hành lang dài.

Nhìn những trang giấy vẽ núi sông kỳ dị trong liệt diễm hóa bướm xám trắng, chao lượn đôi vòng rồi tan biến giữa không trung.

Phụ thân quay lưng về phía ta.

Quản gia cùng đám gia bộc đều cúi đầu im lặng.

“Thứ đồ chơi làm người ta mất như vậy, giữ lại có ích gì.”

Giọng phụ thân bình thản, không chút gợn sóng.

Không ai hay biết, trong ống tay áo ta, bàn tay đang siết chặt một vòng ngọc ôn nhuận.

Đó là nay khi thay y phục, ta vô tình sờ thấy trong ngăn bí mật của hộp trang điểm mẫu thân lại cho ta.

Mặt trong vòng ngọc khắc tám chữ mảnh như sợi tóc: “Sơn hải hữu lộ, phục khả độ.”

Ta không biết tám chữ ấy rốt cuộc ẩn ý điều gì.

Cũng như ta không rõ, vì sao ba ngày trước lúc lâm chung, mẫu thân nhất quyết bảo ta đem những “tạp thư vô dụng nhất” trong rương gỗ long não đổi đi trước, thay vào một chồng sổ trắng trông tương tự.

Khi ấy bà đã không nổi câu trọn vẹn.

Thế nhưng bàn tay khô gầy vẫn siết chặt cổ tay ta, đôi mắt đến rợn người.

“Nhớ…”

Hơi thở yếu ớt, mỗi chữ đều như bị moi ra từ tận đáy phổi.

“Thứ con nhìn thấy… không phải sơn thủy.”

1

Ngọn lửa dần dần tàn lụi.

Phụ thân xoay người, ánh mắt lướt mọi người, cuối cùng dừng lại nơi ta.

Trong ánh nhìn ấy có mỏi mệt, có buông xuống, hoặc giả còn phảng phất một tia nhẹ nhõm như trút được gánh nặng.

Người đại khái vĩnh viễn cũng sẽ không biết chuyện ta tráo đổi vở.

“Mẫu thân con cả đời tùy tâm sở dục.”

Người bước đến trước mặt ta, giọng điệu hiếm khi ôn hòa như vậy.

“Nay về , đất về đất. Con cũng nên thu lại tâm tư. Nhà Vương Thị Lang mấy hôm trước lại sai người đưa , con cũng nên an phận chuẩn bị xuất giá.”

Ta khẽ cúi mi.

“Nữ nhi đã rõ.”

Ta quả thực đã hiểu.

Hiểu mẫu thân chưa kịp trọn.

Hiểu rằng trong rương du bị buộc phải tùy táng , ắt hẳn cất giấu thứ vô cùng trọng yếu.

Ba tháng thủ hiếu, ta tự giam mình trong Chẩm Các, nơi mẫu thân khi còn sinh tiền cư ngụ.

Phụ thân mặc nhiên cho phép, có lẽ trong mắt người, đó chỉ là nỗi bi thương nên có của nữ nhi.

Chẩm Các ở nơi hẻo lánh.

Đẩy cửa sổ phía bắc ra, có thể trông thấy tường uốn lượn phía xa ngoài phủ, và bóng núi xanh xám mờ mịt tận cuối chân trời.

Mẫu thân đứng nơi ấy viễn vọng, một lần đứng là rất lâu.

Thuở nhỏ ta ngỡ người đang thưởng ngoạn phong .

Về sau mới mơ cảm thấy, thứ người nhìn không chỉ là phong .

rương ta đã tráo ra, được giấu dưới đáy một thùng y phục cũ không mấy bắt mắt.

Khi mở rương, ập vào mặt không phải mùi ẩm mốc, mà là hương mực hòa lẫn khí tức đất xa xăm.

Đó là vạn dặm phong trần mẫu thân từng đi .

Những lần giở đọc đầu tiên chỉ là mông lung.

Quả như phụ thân, phần nhiều là du cùng phong .

Nét bút khi chỉnh tề, khi phóng túng, ghi chép hình mạo sơn các nơi cùng chuyện lạ phương xa.

Văn bút của mẫu thân cực hảo.

Viết về mưa khói Giang là: “Lục vụ xâm y thấp, lỗ thanh diêu mộng trường.”

Viết về phong sa Tái Bắc là: “Hoàng vân áp địa điêu sí trọng, cô lạc nhật mã cốt hàn.”

Ta cơ bị những hàng chữ ấy dẫn trở lại thiên địa người từng miêu tả, cho đến khi giở đến một quyển mang tên “ Hành Mộc Tập”.

Đó là một tập đồ giám mộc, vẽ những hoa cỏ đặc hữu phương , cạnh có chú giải.

Mẫu thân giỏi họa, nét vẽ tế, sắc màu thanh nhã.

Từ thuở nhỏ ta theo người học vẽ, nhìn là biết công lực trong đó.

Ban đầu chỉ là thưởng lãm.

Cho đến khi ta chú ý đến một bức vẽ “Kim Túc Lan”.

cạnh có chú nhỏ: “Mẫn Châu độc hữu, tháng bảy nở rộ nơi sườn tây vách Ưng Chủy Nhai chỗ lưng âm, cộng sinh cùng huỳnh thạch.”

Nét chữ không có gì .

Nhưng ba chữ “Ưng Chủy Nhai”, mẫu thân dùng mũi bút cực mảnh chấm một điểm mực.

Nếu không soi dưới ánh mà cẩn thận nhận ra, rất dễ lướt .

Trong lòng ta khẽ động.

Nhớ lại trong một quyển mang tên “Đông Hải Ngạn Tiêu Phổ”, khi nhắc đến một bãi đá ngầm nào đó, cũng có hiệu tương tự.

Một suy đoán mơ dần nổi lên.

Ta thắp tất cả đèn nến, đem toàn bộ những trang mẫu thân từng vẽ bản đồ, ghi chú địa danh, trải kín trên sàn.

Những bức sơn thủy thoạt nhìn như tùy hứng phác họa , những trang ghi “năm nọ tháng tại nơi ấy” mà vẽ thực địa, những bản ghi lại hướng chảy sông ngòi cùng thế núi trùng điệp…

Khi chúng được ghép nối lại với nhau, vài quy luật dần dần hiện rõ.

2

Những điểm đánh đã xuất hiện.

Có khi chỉ là một chấm mực nhỏ bé.

Có khi là nhụy hoa được vẽ thừa thêm một cánh.

Có khi là đường viền nơi xa sơn có một khúc ngoặt gượng gạo .

Chúng rải rác trong những quyển nhau, trong những ghi chép của những năm tháng nhau.

Khi ta thử theo ức mà đối chiếu những điểm đánh ấy với bức “Hoàng Dư Toàn Lãm Đồ” khổng lồ treo trong thư phòng phụ thân.

Hàn ý theo sống lưng chậm rãi bò lên.

Những điểm ấy không nối phong , lại mơ phác ra một con đường.

Một con đường xuất phát từ kinh , uốn lượn về phía đông ven biển, rồi bẻ ngoặt về tây , thâm nhập đất Điền Quế.

Thậm có những hiệu còn vượt xa cương vực ghi trên dư đồ triều đình.

Chỉ về một khoảng trống bị gọi là “man hoang”.

Mẫu thân không chỉ du sơn ngoạn thủy.

Người đang ghi chép lộ tuyến.

Nhận thức ấy khiến lòng bàn tay ta rịn mồ hôi.

Ta khép quyển lại, lồng ngực đập thình thịch.

Ngoài song, đêm dày đặc, Chẩm Các tĩnh lặng không tiếng động.

Ta lại như nghe thấy năm xưa khi mẫu thân băng những núi sông ấy, tiếng gió lướt vạt áo.

Những ngày sau đó, ta tựa như nhập ma.

Ban ngày trước mặt phụ thân, ta vẫn là vị khuê tú an tĩnh thủ hiếu, chuẩn bị của hồi môn.

Ban đêm, ta hóa kẻ khảo cứu tham lam, lần tìm mật ý trong từng câu chữ mẫu thân lại.

Những điểm đánh chỉ là khởi đầu.

Rất nhanh ta phát hiện ra “lượng”.

Mẫu thân đối với con số ghi chép chính xác đến dị .

Một đoạn sơn lộ “bộ hành sáu nghìn bốn trăm hai mươi ba bước”.

Một con sông “rộng ba mươi bảy trượng, nơi nước xiết sâu quá năm trượng”.

Một tòa phong hỏa đài bỏ hoang “cao hai trượng chín thước, mẻ góc đông bắc”.

Những con số ấy lẫn trong tả phong hoa tuyết nguyệt, không chút nổi bật.

Còn có “”.

Những “đồ chơi” người mang về.

Một khối đá đen nhánh trầm trọng có thể hút mạt sắt.

Một bọc bột khoáng sắc màu rực rỡ.

Vài hạt giống thực chưa từng thấy.

Thậm còn có một cuộn vải mỏng như cánh ve, mà bền bỉ , đến từ dị vực.

Chúng từng bị phụ thân khinh miệt là “kỳ dâm xảo”.

Nay lặng lẽ nằm dưới đáy rương, trải ra trước mắt ta.

Khiến ta chấn động nhất là một quyển không đề tên.

Trong ấy không phải du , mà là từng thiên “nhân ” ngắn gọn.

“Điền gặp nữ Miêu A Nhược, giỏi phân biệt bách , đặc biệt thông giải chướng lệ.

Pháp ấy bí mật không , chỉ cho nữ tử trong tộc.

Trong lúc đàm đạo, nàng chỉ ta ba vị dược, có thể khắc độc lam yên.

Ghi hình sắc tại đây.”

cạnh là họa đồ dược tế.

“ bờ sông Ngô Châu, viếng phụ nhân họ Chu, goá phụ thợ vá buồm.

Phu quân nàng mất, quan phường muốn đoạt nghệ, nàng đóng cửa không ra.

Ta lấy trọng kim mua một tấm buồm, Chu thị cảm niệm, đêm khuya bí pháp song vĩ tục phàm, rằng pháp ấy khiến buồm chịu gió mạnh lâu mà không rách.

Pháp kèm đồ.”

“Thôn hoang phương Bắc, lão phụ họ Liễu, cất giữ ‘ Dã Bí Trắc Tàn Quyển’ tiền triều.

là gia , nữ tử không được quan , song có thể mượn đó mà biện phương hướng, đoán nắng mưa.

Sao lục chỗ trọng yếu.

Điều lão phụ mong cầu, chỉ là ta đem nghệ này cho nữ tử hữu duyên, chớ để mai một.”

Ghi chép có hơn mười điều, liên quan đến y giả, thợ thủ công, nông phụ, thậm có một goá phụ thông thuật toán.

Mẫu thân ghi lại tường tận yếu điểm nghệ cùng ngộ sinh kế của họ.

Cuối mỗi thiên có một câu.

“Tặng ngân bao nhiêu, dặn tạm độ nan quan.”

Hoặc “Hứa sẽ nghĩ cách , không để tuyệt hưởng.”

Không bình luận, không cảm khái.

Chỉ là ghi chép bình thực.

Mà khiến ta đọc đến run rẩy toàn thân.

Mẫu thân khi du lịch sơn , ghi chép địa lý.

Cũng đồng thời từng chút một vớt lên những nghệ và trí tuệ nữ tử tản mát chốn giang , bị chính thống hoàn toàn xem nhẹ.

Người tựa như kẻ hái châu cô độc.

Giữa đáy biển tăm tối, nhặt lấy từng viên minh châu phủ .

3

Trang cuối cùng của quyển ấy, chỉ có một hàng chữ.

Mực còn tươi, hẳn là viết trước lúc bệnh tình nguy kịch.

“Những điều mắt thấy càng nhiều, càng hay trời đất rộng lớn, tài năng của nữ tử, kẻ bị vùi lấp trong trần, mười phần đã mất tám chín.

Sức ta mọn mảnh, nhặt lấy một hai, cất vào trong rương, lại cho người đến sau.

Có lẽ vĩnh viễn chẳng có người đến sau, song còn giữ, tức là còn tồn tại.”

Ta nâng tờ giấy ấy, giữa không khí lạnh lẽo lúc canh tàn, ngồi suốt một canh giờ.

Giấy cửa sổ dần dần ửng trắng.

Trong ánh bình minh lờ mờ, ta bỗng nhớ đến đôi mắt đến rợn người của mẫu thân trước khi nhắm mắt.

Người không phải nhìn ta.

Người xuyên ta, nhìn về một tương lai chưa thể chạm tới.

“Thứ con nhìn… không phải sơn thủy.”

Phải vậy, mẫu thân.

Con đã thấy.