Chương 8

Mợ cả lại lên tiếng:

“ , con nói vậy không hay.

Mẹ con năm này dễ dàng ?

Bố con chân què, làm không nổi việc nặng.

Em trai con đi —”

“Tiền em trai tôi đi là tôi trả.” tôi nói.

“Mợ cả.

Con của mợ đi , phí ai trả?”

Bà nghẹn lại.

“Đồ ăn cháo đá bát!”

Mẹ xông tới, giơ tay lên.

Tôi không né.

Nhưng bà cũng không đánh xuống.

Tay giơ giữa không trung rồi khựng lại.

Dì Hai và dì Ba vội vàng giữ bà lại.

“Đừng tay—”

“Có gì từ từ nói—”

Tôi đứng yên.

Tim đập rất mạnh.

Nhưng chân không mềm.

hai năm.

Đây là lần đầu tiên tôi không cúi đầu trước mẹ.

Trước đây bà nói gì tôi cũng .

Em trai gì tôi cũng cho.

Bởi vì tôi sợ.

Sợ bị nói bất hiếu.

Sợ họ hàng chỉ trỏ.

Sợ gia đình này không cần tôi nữa.

Nhưng tôi tính :

473.000.

80.000.

50.000.

Từng khoản một.

Tôi bỗng nhiên không còn sợ nữa.

Có món nợ.

Tính rồi.

Ngược lại còn nhẹ lòng.

Mẹ hất tay họ ra, chỉ vào tôi:

“Tao nuôi phải đồ ăn cháo đá bát!

Cho ăn cho mặc, báo đáp tao như vậy ?

Em trai thành đạt rồi, nhà mình mới có mặt mũi!

Còn — con gái đã gả đi—”

“Mẹ.”

Một nói vang lên từ phía sau đám người.

Trầm.

Khàn.

Như lâu lắm rồi nói.

Giống tiếng giấy nhám cọ vào gỗ.

Tất cả mọi người đều sững lại.

Tay dì Hai dừng giữa không trung.

Dì Ba há miệng.

Mẹ nghẹn lời.

đó tôi mới nhận ra —

Bố cũng đến.

Tô Kiến Quốc.

Cha tôi.

Ông vẫn xổm trên tảng đá cạnh cổng từ vào đến giờ, không nói một lời.

Điếu thuốc kẹp trong tay đã cháy tới đầu lọc.

Chân phải đặt lên chiếc ghế con.

Cái chân què hai năm trước — bị tai ở mỏ.

Hồi nhỏ tôi từng hỏi ông có đau không.

Ông không nói.

Chỉ xoa đầu tôi.

hai năm.

Không.

Không chỉ hai năm.

Từ tôi còn nhớ chuyện.

Bố trong nhà giống như cái bóng.

Mẹ nói gì ông nấy.

Em trai gì ông cho nấy.

Còn tôi?

Ông từng một lần nói đỡ cho tôi.

Ông chậm rãi đứng dậy.

Rất chậm.

Giống như một cái cây già bị gió thổi lệch nhiều năm, từ từ thẳng lại.

Điếu thuốc rơi xuống đất.

Ông dùng chân dập tắt.

Cái chân què không có lực, ông phải chống tay vào tảng đá mới đứng vững.

“Kiến Quốc, ông—” mẹ đầu nhìn ông.

Trong có sự ngạc nhiên.

Và cả một chút bất an.

Bố không để ý đến bà.

Ông bước từng bước về phía tôi.

Chân què.

Nhưng bước rất chắc.

Đám người tự tách ra.

Không ai nói gì.

Ngay cả gió cũng như ngừng lại.

Ông dừng trước mặt tôi.

Tôi bao giờ nhìn bố ở khoảng cách gần như vậy.

Nếp nhăn sâu như khắc.

Mắt đục, tơ máu.

Môi nứt nẻ.

Ông nhìn tôi một cái.

Chỉ một cái.

Rồi sang mẹ.

Trong ánh mắt đó có gì?

Tôi không kịp nhìn .

Có lẽ là day dứt.

Hoặc thứ gì đó khác.

Quá nhanh.

Rồi ông nói.

“Tú Chi.”

ông không lớn.

Nhưng từng chữ rơi xuống như đá.

“Bà câm miệng.”

Mẹ đứng sững.

Môi run run.

Không nói được.

Trong im phăng phắc.

Lá cây hòe lại xào xạc một tiếng.

Như có người thở dài.

Bố đưa tay vào trong áo.

Ông lấy ra một thứ.

Tôi nhìn .

Hình như màu đỏ.

Vuông vuông.

“Cái này—”

ông khàn khàn.

“Cho .”

08

Thứ trong tay bố

là một cuốn sổ tiết kiệm.

Bìa nhựa đỏ.

Góc đã mòn trắng.

ông đưa cho tôi, tay ông hơi run.

Tôi mở ra.

Trang đầu:

Ngày mở tài khoản: chín năm trước.

Khoản gửi cuối cùng:

tháng trước.

Số dư:

128.000.

“Bố… lén để dành.” bố nói nhỏ.

Như sợ người khác thấy.

“Tiền trợ cấp mỏ… mẹ con không biết.

Mỗi tháng góp một ít.

Ba … năm …

Ban đầu tao định…”

Ông không nói tiếp. Nhưng tôi biết.

Ban đầu ông định đợi đến ngày tôi lấy chồng rồi đưa cho tôi. Hoặc tôi sinh con. Hoặc một ngày đó, ông cuối cùng cũng đủ can đảm nói ra điều gì đó.

Bố làm ở mỏ hơn hai năm. Năm bị tai gãy chân, ông được bồi thường một khoản lớn, nhưng tiền trợ cấp về sau thì không nhiều.

Mẹ giữ hết tiền trong nhà. Ngay cả tiền mua thuốc lá, bố cũng phải xin bà.

128.000 tệ này, tôi không biết ông đã chắt chiu từng đồng như thế .

“Kiến Quốc!” mẹ hét lên, gần như vỡ ra.

“Ông… ông giấu tôi ?! Ông giấu tiền riêng?!”

Bố không để ý đến bà.

Ông nhìn tôi. Trong đôi mắt đục ấy có thứ gì đó lay .

“ , bố xin lỗi con.”

Chỉ một câu.

Suốt hai năm, ông chỉ nói một câu này.

Tôi nắm cuốn sổ tiết kiệm trong tay. Lớp nhựa đỏ bị hơi ấm trong lòng bàn tay làm nóng lên. 128.000 tệ. Bố bị què chân trong mỏ, mỗi tháng tiền trợ cấp chẳng được bao nhiêu, vậy mà ông lén dành dụm suốt chín năm.

Mẹ không biết.

Em trai không biết.

Không ai biết.

“Bố…” cổ họng tôi nghẹn lại.

“Cầm lấy.” ông nói.

“Kiện thì phải kiện. Thứ gì là của con, một đồng cũng không được thiếu.”

Mẹ phịch xuống đất rồi bắt đầu gào . Dì Hai và dì Ba vội chạy tới dỗ. Chị họ Tô Mẫn kéo cậu họ ra , miệng lẩm bẩm: “Cái nhà này không ở nổi nữa rồi.”

Cả trở nên hỗn loạn.

Bố người, tập tễnh đi về phía cổng. Đến cửa ông lại nhìn tôi một lần, không nói gì rồi đi.

Tôi đứng giữa , trong tay nắm cuốn sổ tiết kiệm. Bóng cây hòe loang lổ dưới chân.

Chu Nghiễn trở về, trời đã gần tối. Anh nhìn thấy bừa bộn, ghế đổ, lá khô bị giẫm nát. Anh không hỏi gì.

Tôi đưa cuốn sổ tiết kiệm cho anh xem. Anh lật vài trang rồi gật đầu.

“Bố em là người tốt.” anh nói.

“Ừ.”

“Cất cho kỹ.”

Tôi khóa cuốn sổ vào tủ, để cùng với chúc của bà nội, kê ngân hàng và giấy chứng nhận tai lao .

Ngày mai mở phiên tòa. thứ này không được thiếu một cái .

Phòng xét xử dân sự của tòa huyện không lớn. Có khoảng hàng ghế dự thính, ghế gỗ đã tróc sơn.

Phía trước là chỗ của đơn và bị đơn, ở giữa là lối đi.

Tôi bên đơn. Luật sư Triệu ở cạnh tôi, trước mặt là một chồng hồ sơ.

Đối diện là em trai tôi. Cậu ta mặc vest xám đậm, cà vạt thắt gọn gàng. Bên cạnh là một người đàn ông đeo kính gọng vàng, luật sư của họ, nói được mời từ thành phố tỉnh.

Ở hàng ghế dự thính có mẹ, bố, em dâu Lâm Uyển Thanh, dì Hai và cậu họ.

Mắt mẹ đỏ hoe. Từ bước vào bà đã trừng trừng nhìn tôi, như nuốt chửng tôi.

Bố ở góc cuối hàng ghế, cúi đầu không biết đang nhìn gì.

Máy điều hòa kêu ù ù, thổi ra từng luồng gió lạnh. Tôi nắm chặt cây bút trong tay, đầu ngón tay hơi lạnh.

“Phiên tòa bắt đầu.” thẩm phán gõ búa.

Âm thanh không lớn, nhưng cả phòng xử lập tức im phăng phắc.

Luật sư Triệu đứng lên. Ông đầu tiên xuất trình chúc viết hộ của bà nội. Tờ giấy đã ố vàng mà tôi nhìn không biết bao nhiêu lần, trên đó có dấu vân tay của bà và chữ ký của người viết hộ Trương Quốc Đống.

Sau đó ông mời Trương Quốc Đống và hai người làm chứng lên.

Ba người đều là người già trong làng, sáu bảy tuổi. Họ run run đứng ở bục nhân chứng, từng câu từng câu kể lại chuyện năm đó. Bà nội đã nói gì, thứ ba để lại cho , bà lăn tay thế , ai đứng bên cạnh.

Ông Trương Quốc Đống nói chậm nhưng rất ràng. Thẩm phán vừa vừa ghi chép.

“Bên bị có ý kiến gì về hiệu lực của chúc không?” thẩm phán hỏi.

Luật sư bên kia đứng lên chỉnh kính.

“Thưa chủ tọa, chúng tôi cho rằng chúc này có nhiều nghi vấn. Thứ nhất, lập chúc người lập đã bệnh nặng, chắc tinh thần còn minh mẫn. Thứ hai, các nhân chứng đều cao tuổi, trí nhớ có thể sai lệch. Thứ ba, đơn và nhân chứng có quan hệ họ hàng.”

“Thưa chủ tọa.” luật sư Triệu nói bình tĩnh.

“ chúc này đáp ứng đủ điều kiện theo Điều 1135 Bộ luật Dân sự. Ba nhân chứng đều trình bày ràng sự việc, lời khai của họ phù hợp với nội dung chúc. Nếu phía bị đơn không có chứng cứ thực chất mà chỉ dựa vào nghi vấn thì khó có thể khẳng định.”

Thẩm phán gật đầu rồi ghi vài chữ vào hồ sơ.

Luật sư bên kia tiếp tục nói về tình thân gia đình, rằng anh chị em không nên ra tòa đối đầu. Luật sư Triệu không tiếp lời.

Ông trực tiếp đưa ra nhóm chứng cứ thứ hai: kê ngân hàng.

Một chồng dày, được sắp theo từng năm. Mỗi khoản chuyển tiền đều được khoanh tròn bằng bút đỏ.

“Xin tòa chú ý. Từ năm 2015 đến 2024, đơn đã chuyển cho tài khoản của mẹ bị đơn tổng cộng 473.000 tệ. Tất cả đều có kê ngân hàng chứng minh. đơn bỏ từ năm 15 tuổi để đi làm. Thẻ lương do mẹ bị đơn giữ. khoản tiền này dùng cho chi tiêu gia đình và nuôi bị đơn Tô Viễn hành.”

Thẩm phán lật tài liệu. Hàng ghế dự thính bắt đầu xì xào. Mặt mẹ trắng bệch.

“Nhóm chứng cứ thứ ba.” luật sư Triệu tiếp tục.

“Năm 2019 đơn bị tai lao , ngón trỏ tay phải bị thương. Tiền bồi thường 80.000 tệ do mẹ bị đơn nhận, sau đó chuyển cho bị đơn Tô Viễn mua xe. Đây là một hành vi xâm phạm quyền lợi.”

Ông lần lượt nộp giấy xác nhận tai lao , thỏa thuận bồi thường và chứng từ chuyển khoản.

Luật sư bên kia định nói gì đó nhưng luật sư Triệu giơ tay.

“Thưa chủ tọa, chúng tôi còn một chứng cứ quan trọng.”

Thẩm phán ra hiệu tiếp tục.

Luật sư Triệu nhìn tôi rồi gật đầu.

Tôi đứng dậy.

“Thưa chủ tọa, tôi bổ sung một việc.”

tôi vang lên trong phòng xử hơi trống.

“Em trai tôi Tô Viễn vội bán hai căn nhà giải tỏa không phải để mua nhà ở thành phố.”

“Phản đối!” luật sư bên kia đứng bật dậy. “Không liên quan!”

“Có liên quan.” tôi nói.

“Cậu ta nợ hơn 800.000 tệ tiền cờ bạc. Có người thúc nợ. Cậu ta bán nhà để trả nợ.”

Cả phòng xử ồn ào như vỡ chợ.

Mẹ bật dậy, ghế đổ kêu choang.

“Con nói cái gì?! Nợ cờ bạc gì?! Viễn Nhi con…”

“Trật tự!” thẩm phán gõ búa mạnh.

Mẹ bị cảnh sát tòa án ép xuống. Bà run bần bật, mắt trợn trừng nhìn em trai.

Mặt Tô Viễn trắng bệch. Môi run run nhưng không nói được gì.

Lâm Uyển Thanh bên cạnh cũng chết lặng. Cô ta phắt sang nhìn Tô Viễn, ánh mắt kinh ngạc.

“ đơn có chứng cứ không?” thẩm phán hỏi.

“Có.” luật sư Triệu nói.

“Chúng tôi đã xin được kê ngân hàng và báo cáo tín dụng của bị đơn Tô Viễn. Có nhiều giao dịch bất thường liên quan đến tài khoản sòng bạc. ra đơn từng trực tiếp bị đơn nói qua điện thoại về khoản ‘hơn tám vạn’. Chúng tôi đã đề nghị tòa trích xuất lịch sử liên lạc.”

Luật sư bên kia hoàn toàn rối loạn. Ông sang hỏi Tô Viễn điều gì đó. Tô Viễn lắc đầu, gật đầu, cả người như xì hơi.

Thẩm phán tuyên bố tạm nghỉ và sẽ tuyên án vào ngày khác.

Tôi và Chu Nghiễn đang chuẩn bị đi ngủ. Đã gần một giờ rồi, tiệm sửa xe cũng đóng cửa từ lâu.

Tiếng gõ cửa vang lên dồn dập, liên tiếp như đập vỡ cánh cửa.

Chu Nghiễn nhíu , đứng dậy đi mở. Tôi đi theo sau.

cửa là Tô Viễn.

Sắc mặt cậu ta tiều tụy, râu ria lởm chởm, mắt tơ máu. Hoàn toàn khác với người tiến sĩ mặc vest chỉnh tề trên tòa hôm trước.

Cậu ta khoác một chiếc áo khoác nhăn nhúm, giày dính bùn.

“Chị.”

Vừa nhìn thấy tôi, đầu gối cậu ta khuỵu xuống, quỳ phịch xuống đất.

Đầu gối đập vào nền xi măng bậc cửa, phát ra một tiếng cộp.

Tôi sững người.

“Chị, em xin chị.”

Cậu ta quỳ đó, run run như sắp . Cả người run bần bật.

“Chị đừng lấy căn nhà đó nữa được không? Mẹ sắp phát điên rồi, ngày cũng . Uyển Thanh đòi ly hôn với em, còn mang con đi. người kia… ngày cũng chặn em, chặn ở cơ quan, chặn trước cửa nhà. Chị, em sống không nổi nữa rồi. Chị là chị ruột của em, chị cứu em đi.”

Vừa nói cậu ta vừa dập đầu xuống đất.

Trán đập vào xi măng, từng tiếng cộp cộp vang lên.

Tôi đứng trong cửa nhìn cậu ta.

Đứa em trai từ nhỏ được cả nhà nâng niu trong lòng bàn tay.

Đứa em trai dùng hai năm mồ hôi và máu của tôi để xong tiến sĩ.

Đứa em trai dùng 80.000 tiền bồi thường tai lao của tôi để mua xe.

Đứa em trai nợ hơn 800.000 tiền cờ bạc, vội bán nhà của tôi để trả nợ, giờ lại quỳ trước mặt tôi cầu xin tôi từ bỏ.

“Tô Viễn.” Tôi nói.

Cậu ta ngẩng đầu lên.

Trong mắt hy vọng. Như thể chỉ cần tôi nói một câu là có thể cứu mạng cậu ta.

“Em quỳ nhầm người rồi.” Tôi nói.

“Người em nên quỳ là người bị em lừa tiền. người đã cho em vay tiền. Không phải tôi. Tôi từng nợ em điều gì. Người nợ là em.”

“Chị…”

Tôi đóng cửa lại.

Trong khoảnh khắc cuối cùng trước cánh cửa khép lại, tôi thấy hy vọng trên gương mặt cậu ta vỡ vụn.

Bên vang lên tiếng và tiếng gọi tuyệt vọng.

“Chị! Chị mở cửa! Chị là chị của em!”

Tiếng kêu ngày một lớn, tuyệt vọng và không cam tâm.

Chu Nghiễn không nói gì. Anh đi tới cửa sổ kéo rèm lại.

Tiếng bị chặn bên , nghèn nghẹn.

Tôi nằm trên giường, nhìn trần nhà.

Ngày mai bản án sẽ tuyên.

thứ ba của bà nội cuối cùng cũng sẽ trở về với tôi.

Tiếng cửa dần dần xa đi.